|
Ljøren – sogeskrift for Gloppen -
er komen
For
niande gong er Ljøren no i handelen. Stoffet er variert og femner om både
eldre og nyare historie. Vi får høyre om då fjernsynet kom til Gloppen, om
Egge hotell – eit viktig knutepunkt, om travløp på Ryssdalsvatnet i 1920-åra
og om ulike typar skibindingar, for å nemne noko. Ljøren er alltid rik på
biletstoff. Denne gongen må Gloppens historiske kjendisgalleri spesielt
nemnast. Det inneheld 29 portrett av kjende glopparar måla av Gunnar
Slettebakken. Galleriet vart første gong presentert i 1982. Elles inneheld
artikkelen Før i verda mange gode bilete. På midtsidene er det ein fin
fotoreportasje frå då verdsmeister Odd- Bjørn Hjelmeset vart feira på
Heradsplassen 28. mars.
Hyen Billag – eit allsidig
transportselskap
I ein interessant artikkel signert Jostein Hjorteset og
Magnar Heimset, får vi presentert soga om Hyen Billag, eit transportselskap som
eksisterte frå 1936 til 1950. Då vart billaget overdrege til Firda Billag. Det
var framsynte folk som sette i gang dette tiltaket, og vi får vite at dei tok på
seg mange viktige transportoppdrag som persontransport, drosjekøyring,
godstransport m.a. ved-, material- og tømmertransport og snøbrøyting. Vi får
vidare kjennskap til bruken av knott og vedgassgeneratorar under krigen. Til
slutt i artikkelen er det ei liste over dei ni ulike bilane som vart innkjøpte
av LL Hyen Billag. Artikkelen er rikt illustrert med svært gode og talande
bilete. Smått og stort frå 1907 - med mange godbitar frå Hyen
Ljøren har ei fast spalte med 100 år gamle klipp frå
lokalavisa Nordfjord som kom ut på Sandane. I denne artikkelen er det mange
interessante notisar frå Hyen. Den 14. februar 1907 tar ein som skriv under med
H., opp spørsmålet om ny veg i Vestredalen. Ting tok tid også i gamle dagar.
”Amtets veinemd har nomineret den til at paabegyndes i 1916 og fuldføres i
1925”. skriv han om vegen. Han har rett nok ei von om at kommunestyret
skal bevilge pengar slik at dei kan kome i gang før. Det skjedde nok ikkje, for
vegen frå Straume til Heimseta vart ikkje bygd før i første halvdel av 1930-åra. Freding av dyr ikkje noko nytt
Kanskje trur somme at freding av dyr er eit nytt fenomen. Så
er ikkje tilfelle. I ein notis i Nordfjord frå 1907 kan vi lese følgjande: ”Samtlige
gaardbrugere og jagteiere i Hyen, med undtagelse av opsidderne på Hope og Abel
Strømme har oprettet mindelig fredningskontrakt for hjort paa sine respektive
eiendomme, saaledes at hjort verken maa jages eller fældes før 15de august
1909”. Altså freding i to år. Tidlegare på året kunne vi i Nordfjord
lese om hjorteflokkar på Hope på 70-80 til 100 dyr. Hjortekalvar frå Hyen til
København
Vinteren 1907 var litt av ein snøvinter. ”Her er
mykkje snøv, den gaar mest yver hesjarne.” skriv dei frå Hope i februar.
Litt seinare på vinteren tok folk på Hope seg av eit par utsvelte og avmagra
hjortekalvar. Desse sette dei inn på ein lade der dei fekk mat og stell.
Seinare på året vart kalvane kjøpte av den zoologiske hagen i København. I
ein liten notis lid på hausten får vi vite at hjortekalvane har funne seg vel
til rette i storbyen. ”De to unghjorte ….skal trives udmærket og
beundres meget av publikum”. kan vi lese. Korleis få tak i Ljøren?
Ljøren er til sals i butikkar i Hyen, på Sandane og i Breim og kostar 100 kr i utsal. For utanbygds kan han dessutan bestillast ved å kontakte kasserar i sogelaget, Margret Sande, på tlf. 57 86 78 50 eller på e-post margret.sande@enivest.net (porto kjem då i tillegg til prisen). Sverre Folkestad |
